B!52, Odcinek 49 - Trinitatis XXII



Jutro będzie już 22. niedziela po uroczystości Trójcy Świętej. Zachowały się trzy kantaty napisane przez Jana Sebastiana Bacha na tę niedzielę: Was soll ich aus dir machen, Ephraim, BWV 89; Ich armer Mensch, ich Sündenknecht, BWV 55 oraz Mache dich, mein Geist, bereit, BWV 115

Kantata Mache dich, mein Geist, bereit (Przygotuj się, moja duszo), BWV 115 została wykonana po raz pierwszy 5 listopada 1724 roku w Lipsku. Tego dnia czytano w kościołach fragment Ewangelii według św. Mateusza z przypowieścią o nielitościwym dłużniku (Mt 18, 23-35), jednak kantata dotyczy tematu bardziej ogólnego: konieczności modlitwy i czujnego oczekiwania na nadejście dnia sądu ostatecznego.

Tekst kantaty jest oparty na hymnie z roku 1695 napisanym przez Johanna Burcharda Freysteina (1671-1718) , natomiast melodia chorału pochodzi z anonimowej pieśni Straf mich nicht in deinem Zorn z roku 1681. Kompozycja składa się z sześciu części i została rozpisana na cztery głosy solowe (sopran, alt, tenor, bas), czterogłosowy chór, kornet wzmacniający partie sopranu w chorałach, flet traverso, obój d'amore, dwoje skrzypiec, altówkę wiolonczelę piccolo i basso continuo.

Zapraszam do posłuchania otwierającej kantatę fantazji chorałowej w formie passacaglii lub jak chcą niektórzy muzykolodzy - chaconny. To "jedna z najbardziej żywych kompozycji wśród dzieł Bacha. Z pewnością kluczowym słowem jest tutaj "Geist", czyli "duch, dusza". Flet, obój d'amore i smyczki unisono unoszą się nad melodią chorału jak mgła. Pośród ruchliwych skalami i skoków oktaw znajduje się zaskakująca ilość chromatyki, która nadaje muzyce ulotności i nieuchwytności (Craig Smith).
____________

Johann Sebastian Bach (1685-1750)
Mache dich, mein Geist, bereit, BWV 115

Fantazja chorałowa: Mache dich, mein Geist, bereit

Collegium Vocale de Leipzig
Ensemble Baroque de Limoges
Christophe Coin


Mache dich, mein Geist, bereit,
Wache, fleh und bete,
Dass dich nicht die böse Zeit
Unverhofft betrete;
Denn es ist
Satans List
Über viele Frommen
Zur Versuchung kommen.

Bądź gotowy, duchu mój,
Czuwaj rozmodlony,
Byś, gdy nagły przyjdzie bój,
Stanął uzbrojony.
Z różnych stron
Swoich szpon 
Szatan tu próbuje,
Wiernych napastuje.


0 komentarze:

Publikowanie komentarza